Türkiye Müteahhitler Birliği’nin (TMB) sektör değerlendirmesinde öne çıkan veriler, inşaat sektöründe büyüme ivmesinin zayıfladığına işaret ediyor. 2026’nın ikinci çeyreğinde yüzde 1,9 daralan sektörde yüksek finansman maliyetleri, işçilik ve malzeme fiyatlarındaki artış ile konut talebindeki temkinli seyir baskı oluşturuyor. Ağustos ayında inşaat üretimi artarken ciro ve güven göstergeleri ise sektörün farklı alanlarında ayrışan bir görünüm ortaya koyuyor.
Türkiye ekonomisi 2026 yılının ikinci çeyreğinde yüzde 2,3 büyürken, inşaat sektörü aynı dönemde yüzde 1,9 daraldı. Böylece son yıllarda ekonominin üzerinde büyüme performansı sergileyen sektörde büyüme eğilimi kesintiye uğradı.
Sektördeki zayıflamada yüksek finansman maliyetleri, sıkı kredi koşulları ve özel sektör yatırımlarındaki temkinli yaklaşım etkili oldu. Deprem bölgesindeki yeniden inşa çalışmaları ve kamu yatırımları faaliyetleri desteklemeyi sürdürse de özel sektör yatırımlarındaki yavaşlama ve konut talebindeki sınırlı görünüm, genel performans üzerinde baskı oluşturdu.
Özel sektör yatırımlarında temkinli görünüm
İnşaat sektöründe faaliyet koşullarının zayıflaması, yeni yatırım ve proje kararlarında daha ihtiyatlı bir yaklaşımı beraberinde getirdi. Kamu yatırımları ve deprem bölgesindeki yeniden inşa faaliyetleri sektöre destek sağlarken, özel sektör tarafında finansmana erişim ve talep koşulları belirleyici olmaya devam etti.
Konut fiyatlarının yüksek seyretmesi, finansman koşullarındaki sıkılık ve hanehalkının satın alma gücü üzerindeki baskılar, konut talebinin güçlü bir toparlanma göstermesini zorlaştırdı. Yeni yapı arzına ilişkin göstergeler de yatırım iştahının temkinli kaldığına işaret etti.
Sektörün bir diğer önemli gündem maddesi ise maliyetler oldu. Malzeme ve işçilik fiyatlarındaki artışa finansman giderlerinin de eklenmesi, firmaların kârlılık yapıları üzerinde baskı yarattı. Talebin sınırlı kaldığı bir ortamda yükselen maliyetler, yeni projelerin planlanmasında daha dikkatli hareket edilmesine neden oldu.
İnşaat üretimi ağustosta arttı, ciro geriledi
TÜİK’in Ağustos 2026 verileri, inşaat sektöründe üretim ve ciro göstergelerinin farklı yönlerde hareket ettiğini ortaya koydu.
İnşaat Üretim Endeksi ağustos ayında yıllık bazda yüzde 2,3, aylık bazda ise yüzde 4 arttı. Alt sektörlerde bina inşaatı endeksi yıllık yüzde 0,9 gerilerken, bina dışı yapıların inşaatı endeksi yüzde 21,8, özel inşaat faaliyetleri endeksi yüzde 0,1 yükseldi.
Aylık bazda ise bina inşaatı endeksi yüzde 4,5, bina dışı yapıların inşaatı endeksi yüzde 2,2 ve özel inşaat faaliyetleri endeksi yüzde 3,8 artış kaydetti.
Üretim endeksindeki yükseliş, ağustos ayında sektördeki faaliyet hacminin temmuz ayına kıyasla toparlandığına işaret etti. Ancak bu gelişme, sektörün tüm alanlarında aynı ölçüde bir iyileşme yaşandığı anlamına gelmedi.
Sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörleri toplam ciro endeksi ise ağustosta yıllık yüzde 31,8 arttı. İnşaat sektörünün ciro endeksindeki yıllık artış yüzde 19,2 ile diğer ana sektörlerin gerisinde kaldı. Aynı dönemde yıllık artış sanayide yüzde 32,6, ticarette yüzde 32,5 ve hizmetlerde yüzde 33,6 olarak gerçekleşti.
Aylık bazda toplam ciro endeksi yüzde 3 yükselirken, inşaat sektörü ciro endeksi yüzde 3,7 geriledi. Sanayide yüzde 2,2, ticarette yüzde 4,3 ve hizmetlerde yüzde 2,6 artış kaydedildi.
Üretim artarken cironun aylık bazda gerilemesi, iki göstergenin aynı yönde hareket etmediğini ortaya koydu. Bununla birlikte, ciro endeksindeki değişim tek başına sektörün kârlılığı veya reel satış hacmi hakkında kesin bir sonuç vermiyor.
İnşaat yatırımları ikinci çeyrekte geriledi
2026 yılının ikinci çeyreğinde zincirlenmiş hacim endeksine göre toplam sabit sermaye yatırımları yüzde 0,6 artarken, inşaat yatırımları yüzde 0,9 azaldı.
İnşaat sektörünün toplam istihdam içerisindeki payı ise yüzde 6,8 olarak gerçekleşti.
Yatırımlardaki gerileme, sektördeki büyüme kaybıyla birlikte değerlendirildiğinde, yeni proje ve yatırım kararlarında temkinli görünümün sürdüğüne işaret etti.
İnşaat maliyetleri yıllık yüzde 29,59 arttı
İnşaat sektörünün karşı karşıya olduğu maliyet baskısı ağustos ayında da devam etti. TÜİK verilerine göre İnşaat Maliyet Endeksi, ağustosta bir önceki aya göre yüzde 2,04, geçen yılın aynı ayına göre ise yüzde 29,59 yükseldi.
Malzeme fiyatları aylık yüzde 2,73, yıllık yüzde 28,72 artarken, işçilik maliyetleri aylık yüzde 0,82, yıllık yüzde 31,20 yükseldi. Böylece yıllık işçilik maliyetlerindeki artış, genel inşaat maliyetlerindeki yükselişin üzerinde gerçekleşti.
Bina inşaatı maliyet endeksi aynı dönemde aylık yüzde 1,59, yıllık yüzde 28,94 arttı. Bu grupta malzeme endeksi aylık yüzde 2, yıllık yüzde 27,76; işçilik endeksi ise aylık yüzde 0,89, yıllık yüzde 31,05 yükseldi.
Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi ise aylık yüzde 3,46, yıllık yüzde 31,68 artış gösterdi. Bu grupta malzeme endeksi aylık yüzde 4,95, yıllık yüzde 31,65; işçilik endeksi aylık yüzde 0,55, yıllık yüzde 31,74 yükseldi.
Veriler, özellikle ağustos ayında malzeme fiyatlarının aylık maliyet artışında belirgin rol oynadığını gösterdi. Yıllık bazda ise işçilik maliyetlerindeki yükseliş, genel inşaat maliyetleri ve bina inşaatındaki malzeme maliyetlerinin üzerinde seyretti. Bina dışı yapılarda malzeme ve işçilik maliyetlerindeki yıllık artış oranları birbirine yakın gerçekleşti.
İnşaat sektöründe güven 100 eşik değerinin altında
TÜİK’in İnşaat Güven Endeksi, Eylül 2026’da bir önceki aya göre yüzde 0,2 gerileyerek 83 seviyesine indi. Ağustos ayında 83,1 olan endeksin 100 eşik değerinin altında kalması, sektördeki güven göstergesinde olumsuz görünümün sürdüğünü ortaya koydu.
Endeksin alt bileşenlerinde ise farklı yönlerde hareketler görüldü. Alınan kayıtlı siparişlerin mevcut düzeyi yüzde 1,9 artarak 80,4’e yükselirken, gelecek üç aylık dönemde toplam çalışan sayısına ilişkin beklenti yüzde 2,1 azalarak 85,5’e geriledi.
Sipariş göstergesindeki artışa karşın istihdam beklentisinin gerilemesi, sektörün mevcut iş hacmi ile geleceğe yönelik beklentilerinin aynı yönde ilerlemediğine işaret etti.
İnşaat malzemesi sanayisinde faaliyet ve beklentiler geriledi
Türkiye İMSAD tarafından açıklanan İnşaat Malzemesi Sanayi Bileşik Endeksi de ağustos ayında sektörün karşı karşıya olduğu zorluklara işaret etti.
Bileşik Endeks, bir önceki aya göre 1,1 puan azalarak 72 seviyesine geriledi. Aynı dönemde Faaliyet Endeksi 1 puan düşüşle 121,6’ya, Güven Endeksi 1 puan azalışla 44,4’e, Beklenti Endeksi ise 1 puan gerileyerek 57,2’ye indi.
Üç alt endekste de düşüş kaydedilmesi, inşaat malzemesi sanayisinde faaliyet, güven ve beklentilerin ağustos ayında zayıfladığını gösterdi.
Yurt dışı müteahhitlikte jeopolitik riskler öne çıkıyor
Türk müteahhitlik sektörü, yurt dışı pazarlarda da küresel finansman koşulları ve artan jeopolitik risklerle karşı karşıya bulunuyor. Özellikle Orta Doğu başta olmak üzere önemli pazarlardaki gelişmeler, yatırım kararları ve proje finansmanına ilişkin belirsizlikleri artırıyor.
Buna rağmen Türk inşaat sektörünün uluslararası pazarlardaki deneyimi, teknik kapasitesi ve geniş coğrafi erişimi önemini koruyor.
Genel görünüm, 2026’nın ikinci çeyreğinde yaşanan daralmanın ardından sektördeki toparlanmanın henüz bütün göstergelere yansımadığını ortaya koyuyor. Ağustosta üretim artışı kaydedilmesine karşın ciro, güven ve inşaat malzemesi sanayisine ilişkin göstergelerdeki zayıflama devam ediyor. Yüksek maliyetler, finansmana erişim koşulları ve talebin seyri önümüzdeki dönemde sektörün performansını belirleyecek temel unsurlar arasında yer alıyor. Kamu yatırımları ve deprem bölgesindeki yeniden inşa faaliyetleri ise sektörü destekleyen başlıca alanlar olmayı sürdürüyor.
İnşaat sektöründe büyüme durdu! Maliyetler ve finansman baskısı artıyor.. yazısı ilk olarak EmlakDream‘de yayımlanmıştır.