RE/MAX Masa Brokeri Anıl Akyüz, gayrimenkul işlemleri öncesinde alınan “gayrimenkul ekspertiz raporu”nun önemine dikkat çekti!

Konut alım satımında ekspertiz raporu çoğu zaman yalnızca bankanın kredi için istediği bir belge olarak görülüyor. Oysa sahada gördüğüm şu: Raporu dikkatle okuyan alıcı da satıcı da süreci çok daha az sürprizle tamamlıyor.

Ekspertiz raporu, lisanslı bir değerleme uzmanının taşınmazı yerinde inceleyerek hazırladığı bağımsız bir değerlendirmedir. Raporda yalnızca bir değer tahmini yer almaz; tapu kayıtları, imar durumu, yapı ruhsatı ve iskân bilgisi, bağımsız bölümün projeye uygunluğu ve varsa takyidatlar da incelenir. Yani rapor, evin “kâğıt üzerindeki” durumunu gösteren kısa bir sağlık kontrolüdür.

Alıcı açısından en kritik bölüm, projeye aykırılık ve iskân notlarıdır. Balkonun kapatılması, iki dairenin birleştirilmesi ya da ruhsatsız bir çatı katı gibi durumlar raporda not düşülür. Bu tür aykırılıklar kredi tutarını doğrudan etkileyebilir, hatta kredi çıkmamasına yol açabilir. Peşin alım yapan birinin de bu bilgileri bilmesi, ileride satarken yaşayacağı sorunları önceden görmesini sağlar.

Satıcı açısından ise rapor, fiyat beklentisinin gerçekçi olup olmadığını gösteren önemli bir işarettir. Ekspertiz değeri ile istenen fiyat arasında belirgin bir fark varsa, alıcının kredi tutarı düşebilir ve anlaşma son aşamada bozulabilir. Bu yüzden satışa çıkmadan önce evin belgelerini gözden geçirmek, eksik iskân veya tadilat konularını önceden netleştirmek zaman kazandırır.

Sık karşılaştığım bir yanlış da ekspertiz değerini piyasa fiyatıyla birebir aynı sanmak. Değerleme uzmanı emsal satışlara ve belgelere bakar; manzara, iç mimari tercihleri veya acil satış ihtiyacı gibi unsurlar pazarlıkta farklı bir tablo ortaya çıkarabilir. Rapor bir pusuladır, pazarlığın kendisi değil.

Önerim şu: Alıcıysanız raporun sadece değer satırına değil, notlar ve açıklamalar bölümüne de mutlaka bakın; anlamadığınız bir ifade varsa imzadan önce sorun. Satıcıysanız ruhsat, iskân ve tapu bilgilerinizi ilana çıkmadan önce hazır bulundurun. Bilgiye dayalı ilerleyen bir işlemde hem taraflar hem de süreç kazançlı çıkar.

Anıl Akyüz
RE/MAX Masa Broker/Owner

Gayrimenkul Haber